प्रशांत जगताप यांचा काँग्रेसमध्ये प्रवेश ही केवळ एका नेत्याची पक्षांतराची घटना नाही, तर महाराष्ट्राच्या राजकारणातील बदलत्या समीकरणांचे आणि विचारधारात्मक संघर्षाचे स्पष्ट प्रतिबिंब आहे. विशेषतः १५ जानेवारी २०२६ रोजी होऊ घातलेल्या पुणे महानगरपालिका (PMC) निवडणुकीच्या पार्श्वभूमीवर ही घडामोड शरद पवार यांच्या राष्ट्रवादी काँग्रेस (शरद पवार गट – NCP-SP) साठी मोठा धक्का मानली जात आहे.
फूटीनंतरचा प्रवास आणि युतीचा पेच
२०२३ मध्ये राष्ट्रवादी काँग्रेसमध्ये पडलेली फूट हा महाराष्ट्राच्या राजकारणातील टर्निंग पॉइंट होता. अजित पवार यांनी भाजप-शिवसेना महायुतीत प्रवेश केल्यानंतर शरद पवार गटाने धर्मनिरपेक्षता, भाजप-विरोध आणि पुरोगामी राजकारण ही भूमिका ठामपणे मांडली. मात्र आता पुणे महापालिकेसाठी अजित पवार गटासोबत युतीची चर्चा सुरू होणे, हीच भूमिका प्रश्नांकित करत आहे.
याच पार्श्वभूमीवर, पुण्यातील NCP-SP चे शहराध्यक्ष, माजी महापौर आणि हडपसरचे विधानसभा उमेदवार असलेले प्रशांत जगताप यांनी पक्ष सोडण्याचा निर्णय घेतला. हा निर्णय वैयक्तिक महत्त्वाकांक्षेपेक्षा अधिक विचारधारात्मक अस्वस्थतेचा उद्रेक म्हणून पाहिला जात आहे.
“व्यावहारिक राजकारण” की “विचारधारेची तडजोड”?
जगताप यांनी अजित पवार गटासोबतची युती ही मूळ कार्यकर्त्यांशी विश्वासघात ठरेल, असे स्पष्टपणे सांगितले. हा आक्षेप केवळ त्यांचा नाही, तर NCP-SP मधील अनेक कार्यकर्त्यांच्या मनातील अस्वस्थतेचा तो आवाज आहे.
शरद पवार यांनी स्वतः अजित पवारांच्या बंडाला ‘विश्वासघात’ म्हटले होते. अशा परिस्थितीत त्याच गटासोबत युतीची चर्चा होणे, हे विचारधारात्मक विसंगतीचे उदाहरण ठरते.
राजकारणात व्यावहारिक निर्णय आवश्यक असतात, हे मान्य. मात्र जेव्हा व्यावहारिकता सातत्याने विचारधारेवर मात करू लागते, तेव्हा पक्षाची ओळख धूसर होते. जगताप यांचा काँग्रेस प्रवेश हा हाच प्रश्न अधोरेखित करतो.
NCP-SP साठी पुणे हा कमकुवत दुवा?
पुणे हे राष्ट्रवादीसाठी नेहमीच महत्त्वाचे केंद्र राहिले आहे. अशा वेळी जगताप यांच्यासारखा प्रभावशाली नेता पक्ष सोडतो, तेव्हा स्थानिक संघटनात्मक ताकद कमकुवत होण्याचा धोका निर्माण होतो. याचा थेट फायदा काँग्रेसला होऊ शकतो, विशेषतः महाविकास आघाडीतील समीकरणे आधीच नाजूक असताना.
काँग्रेस आणि उद्धव ठाकरे गट यांची जवळीक वाढत असताना, NCP-SP चा अजित पवार गटाकडे झुकणारा कल MVA मधील भूमिका गोंधळात टाकणारा ठरू शकतो. यामुळे मतदारांमध्ये संभ्रम निर्माण होण्याची शक्यता आहे.
शरद पवारांसमोरील नेतृत्वाची कसोटी
शरद पवार हे अनुभवी आणि संकटातून मार्ग काढणारे नेते आहेत, यात शंका नाही. मात्र आजची परिस्थिती त्यांच्यासमोरील नेतृत्वाची आणि विचारधारेची कसोटी आहे. पक्ष टिकवण्यासाठी लवचिकता आवश्यक असते, पण ती लवचिकता जर मूळ तत्त्वांनाच छेद देणारी ठरली, तर कार्यकर्त्यांचा विश्वास ढासळतो.
प्रशांत जगताप यांचा निर्णय हा केवळ एक राजकीय घटना नाही, तर इशारा आहे — की पक्षातील एक निष्ठावंत वर्ग अजूनही विचारधारेकडे गांभीर्याने पाहतो.
निष्कर्ष
प्रशांत जगताप यांचा काँग्रेस प्रवेश हा शरद पवार गटासाठी ऐन निवडणुकीच्या तोंडावरचा मोठा धक्का आहे. यामुळे पुण्यातील ताकद कमी होण्याची शक्यता आहे, तर काँग्रेसला संधी मिळू शकते. ही घटना महाराष्ट्राच्या राजकारणातील एक वास्तव अधोरेखित करते —
आज विचारधारा आणि व्यावहारिक राजकारण यांच्यातील संघर्ष अधिक तीव्र झाला आहे.
शरद पवार हे संकट हाताळू शकतात, पण त्यासाठी स्पष्ट भूमिका, कार्यकर्त्यांशी संवाद आणि विचारधारेवरील विश्वास पुनर्स्थापित करणे अत्यावश्यक ठरेल. अन्यथा, अशा ‘प्रशांत जगताप’सारख्या घटना पुन्हा पुन्हा घडण्याची शक्यता नाकारता येणार नाही.
